Мақалалар

Қара сөздің қамқоры еді

1963 жылы Сыр бойындағы кетпен ұстаған диқан ауылды қатты алаңдатқан бір суық сөз естілді. Оқиға негізінен Америкада болғанмен біздің мың түтіні бар еңбекші ауыл әбіржіп, ақсақалдар отырған жерде белгісіз болжам айтып, қара сақалдарға тіршілікте қия кетер қақтығыстардың да бар екендігін тәптіштеп, түсіндіріп жатты. «Обал болды-ау, бала-шағасы бар шығар» деп, шоқша сақалын бір сипап, ащы насыбайды ерін астына тастап жіберген атамның сөзі әлі есімде. Біз мектеп есігін енді ашқан сары ауыз балапанбыз, үлкен саясатты «кәзит» оқып, радио тыңдағандардың аузына қарап естиміз. Сөйтсек, Американың 35-ші Президенті Джон Кеннедиді талтүсте біреулер атып кетіпті.

Қайтқанда

Иманжүсіп Құтпанұлы кім еді? Ол – азаттық аңсаған азамат, осы жолда күн мен түн ат жалын құшқан есіл ер. Қара жолда көрген ел қайғысы оның көкірегінен ән болып құйылды, зорлыққа қарсы күреске шықты. «Қазақ әдебиеті» энциклопедиясындағы «зорлыққа қарсы күреске шықты» деген бір ауыз сөз оның күрескерлік рухы мен шығармашылық болмысын алға тартып тұр. «Бар қатыны Қыпшақтың ұл туса да, Тумайды енді қайтіп Иманжүсіп» деп шырқап кеткен оның өлеңдері ҚР ҒА кітапханасының сирек қолжазба қорында сақтаулы. 150-ге толып отырған бабамыздың қуғын-сүргінге толы өмірінің бір көрінісін бейнелейтін новелланы назарларыңызға ұсынып отырмыз.